بهار بهترين بهانه براي آغاز و آغاز بهترين بهانه براي زيستن، آغاز بهار بر شما مبارك

روز جمعه ساعت 12 بعد از شركت در انتخابات مجلس هشتم با عجله خودم را به فرودگاه مهرآباد رساندم، چون ساعت 12:15 دقيقه پرواز داشتم. بعد از اينكه كارت پرواز را گرفتم، اطلاعات پرواز مهرآباد اعلام كرد كه به علت بدي آب و هوا پرواز 1393 به مقصد بجنورد يك‌ساعت تأخير دارد، تأخير يك‌ساعته زياد برام عجيب نبود چون قبلا هم تجربه كرده بودم. عقربه‌هاي ساعت 13:15 دقيقه را نشان مي‌داد كه اطلاعات پرواز اعلام كرد « پرواز 1393 تهران – بجنورد به علت بدي آب و هوا لغو شد » با خودم گفتم لابد ما را شنبه يا يكشنبه با پرواز ديگري مي‌فرستند، اما وقتي با مسؤلين پرواز آسمان صحبت كردم گفتند لطف كنيد از شركتي كه بليط تهيه كرديد پولتان را بگيريد!!!!!!!!!! مسافران پرواز 1393 مات و مبهوت به مسؤل مربوطه نگاه مي‌كردند كه ناگهان خانمي گفت« من از تبريز بليط گرفتم، تكليف من چيه؟ مسول گفت: اصلا نگران نباشيد از تبريز پولتان را بگيريد!!!!!!!!!! به مسول مربوطه گفتم پرواز بعدي شما چندمه؟ گفتند كه تا 4 فروردين پيش‌فروش شده و ظرفيت فولِ فوله، شما 4 فروردين ۱۳۸۷مي‌تونيد تشريف بياريد!!!!!!!!! به نظر شما تكليف مسافراني كه ماهها قبل بليط گرفته‌اند چيست؟ آيا چنين برخوردها و برنامه‌ريزيهايي شايسته دولت خدمتگزار و مهرورز(رايحه خوش خدمت!!!!!!!!) است؟؟؟

نارين(1976)استناد را مساوي با قبول صحت و درستي يک مدرک توسط مدرک ديگر تعريف کرده است. براي مثال هرگاه مدرک الف در سياهه ارجاع هاي مدرک ب ظاهر شود، بيانگر اين است که مدرک الف توسط مدرک ب به عنوان يك منبع اطلاعاتي در حمايت از يک انديشه يا يک واقعيت و... مورد استناد واقع شده است. به نظر حري (1382) نويسنده هر اثر مکتوبي ممکن است بنا به علل متفاوت به  قولي يا نوشته‌اي اشاره کند که به اين امر استناد مي‌گويند(عبدالمجيد،1386).
البته بايد توجه داشت که استناد، پديده نويني نيست، هر چند ممکن است مباني نظري آن بيش‌تر در زمان‌هاي معاصر شکل گرفته باشد. در زمينه سابقه استناد به آثار پيشين، پرايس(1986) اظهار مي دارد که انگاره نوين استناد به آثار پيشين ، از حدود سال 1850 در مجلات علمي ظهور يافته است. به نظر اسميت (1981) رابطه بين مدارک استنادکننده و استنادشونده به وسيله استناد نشان داده مي‌شود، اما گاهي توضيح دليل اين رابطه دشوار است، چون نويسندگان بنابه دلايل بسياري استناد مي کنند. اين که چرا نويسندگان به نويسندگان ديگر استناد مي کنند، به صورت گسترده در بين محققان مورد بحث قرار گرفته است؛ از جمله گارفيلد (1376) که از صاحبنظران مطالعه استنادي است، انواع دلايلي را که ممکن است مدرکي به موجب آنها مورد استناد واقع شود، به صورت زیر ذکر می کند(عبدالمجيد،1386):
1. تجليل از متقدّمان؛
2. اعتبار بخشيدن به آثار مرتبط؛ 
3. معرفي روشها، ابزارهاي علمي مورد استفاده و موارد ديگر؛
4. تهيه پيشينه براي مطالعات بيش‌تر؛
5. تصحيح اثر خود فرد
6. تصحيح آثار ديگران؛
7. نقد آثار قبلي؛
8. اثبات مستدل ادعاها؛
9. آگاهي دادن درباره آثاري که به زودي منتشر خواهند شد؛
10.هدايت خواننده به آثاري كه توزيع و نمايه سازي آن‌ها ضعيف بوده و به آن‌ها استناد نشده است؛
11.تهيه داده هاي واقعي و دسته هاي حقايق فيزيکي ثابت و غيره؛
 12. معرفي انتشارات بنيادي که انديشه يا مفهومي براي نخستين بار در آن‌ها مطرح شده است؛
 13.معرفي انتشارات بنيادي يا آثار با نام نويسنده (مانند بيماري هاجكين، قانون پارتو و ...؛
 14.انكار و ردّ آثار يا انديشه هاي ديگران (ادعاي منفي)؛
 15.بحث و مناقشه در مورد برتري ادعاي ديگران (احترام منفي).
منابع در ادامه مطلب

مجلة دسترسي آزاد به مجله ای گفته می شود که دسترسي آزاد و رایگان به متن کامل مقاله‌های منتشر شده در آن برای همگان میسر باشد. در حال حاضر(1 مارس 2008) راهنماي مجله‌هاي دسترسي آزاد، 83 مجله كتابداري و اطلاع‌رساني را پوشش مي‌دهد، كتابداران و دانشجويان كتابداري مي‌توانند بصورت دسترسي آزاد و رايگان از اين مجلات استفاده كنند. كتابداران و متخصصان اطلاع‌رساني، طلايه‌داران مجله‌هاي دسترسي آزاد هستند، كتابداران ايراني نيز بعد از جنبش دسترسي آزاد، از اين مجلات استقبال كرده و پژوهش‌هايي را در اين زمينه انجام داده‌اند. دكتر عليرضا نوروزي استاد فرهيخته كتابداري و دانش‌شناسي دانشگاه تهران يكي از پيشگامان مجله‌هاي دسترسي آزاد در ايران است كه مجله Webology (تنها مجله ايراني انگليسي زبان در حوزه علوم كتابداري و اطلاع‌رسانی) را در سال 2004 داير نمود، ايشان تا كنون در رابطه با مجله‌هاي دسترسي آزاد چندين بار در داخل و خارج از كشور سخنراني نموده و مقالات فراواني نيز در مجلات معتبر داخلي و خارجي(در مورد دسترسي آزاد) منتشر نموده‌اند.

پيشنهاد: كتابداري ايران حدود 10 مجله چاپي و الكترونيكي دارد، كه مجلات بسياري خوبي در اين حوزه بوده و مقالات ارزشمندي را نيز منتشر مي‌كنند، اما متأسفانه هيچكدام از آنها در راهنماي مجله‌هاي دسترسي آزاد نمايه نمي‌شوند(ثبت نشده‌اند)، شايد بگوييد كه دليلش فارسي بودن مقالات است در صورتي‌كه اينطور نيست، زيرا هدف اين راهنما(DOAJ) پوشش دادن تمام زبانها و تمام حوزه‌هاست. بنابراين پيشنهاد مي‌شود كه مجلاتي مانند علوم و فناوري اطلاعات، فصلنامه كتاب، كتابداري و اطلاع‌رساني، مجله الكترونيكي نما و .... كه دسترسي رايگان به متن كامل مقاله‌هاي خود را از طريق وبگاه نشريه فراهم نموده‌اند، چكيده انگليسي مقالات خود را در راهنماي مجله‌هاي دسترسي آزاد قرار دهند، تا هم به نوعي به اين راهنما كمك شود و هم اينكه تعداد مجله‌‌هاي ايراني ثبت شده در اين راهنما افزايش يابد. جالب است بدانيد كه كشوري مانند برزيل در اين راهنما 300 مجله دارد ، در صورتي‌كه ايران 30 مجله خود را در راهنماي مجله‌هاي دسترسي آزاد ثبت كرده است.

از زمان ظهور اينترنت و امكانات متنوع آن روز به روز شاهد ارتباطات بيشتري میان جوامع مختلف هستيم. از جمله امکانات اینترنت که باعث سرعت بخشیدن به ارتباطات بشری و تبادل افکار گردیده، شبکه جهانی وب است(صابري و صديقي،1386). از سال 1990 به دنبال اختراع وب، متن کامل مقاله های منتشر شده در مجله های علمی به تدریج به صورت الکترونیکی و دسترسي آزاد در دسترس پژوهشگران قرار می گیرد. دسترسی آزاد بر دسترسی پیوسته و دائم به متن کامل آثار علمی بدون پرداخت هزینه به ناشر یا مؤلف، اما با رعایت حق معنوی مؤلف دلالت دارد(نوروزی،1385). تاکنون تعاريف متعددي براي مجلات دسترسی آزاد ارائه شده است، راهنماي مجله های دسترسي آزاد(DOAJ, 2008)، مجلة دسترسي آزاد را مجله اي تعريف مي کند که براي انتشار، از الگويي استفاده مي کند که در آن هيچ هزينه اي از خواننده دريافت نمي شود و خواننده از حق خواندن، چاپ کردن، انتقال فايل، کپي، جستجو، ارسال به ديگران و پيوند دادن به آن برخوردار است.
برای استفاده از مجله های دسترسی آزاد می توان به راهنماي مجلات دسترسي آزاد(DOAJ) مراجعه کرد. این راهنما یکی از جامع ترین راهنماهای مجلات دسترسي آزاد در جهان است که توسط دانشگاه لوند منتشر می شود و روزآمدترين فهرست مجلات دسترسي آزاد جهان را در اختيار کاربران قرار می دهد. در حال حاضر (22 فوریه 2008) این راهنما حدود 3185 مجله دسترسي آزاد با 173028 مقاله در موضوعات مختلف را فهرست کرده است.
منابع
نوروزی، علیرضا(1385). «مجله‌های دسترسی آزاد و نقش آن‌ها در گسترش دانش و پیشرفت علمی‌ایران». رهیافت، 38 (پائیز و زمستان): 15-21.
صابري، محمد كريم؛ صديقي، حسن(1386). « تغيير دوباره وب: مروري بر وب1 با نگاهي به وب2». فصلنامه اطلاع‌يابي و اطلاع‌رساني، سال اول، شمارة سوم(پاييز): 11-17.
DOAJ: Directory of Open Access Journals. (2008). [On line]. Available at:  http://www.doaj.org                                               
پی نوشت: پست بعدی به مجله های دسترسی آزاد در حوزه کتابداری اختصاص دارد.